Słownik mechanizmów

Nie encyklopedia. Krótka, neutralna definicja plus link do tekstu, w którym mechanizm jest rozłożony na części. Jeśli pojęcia nie ma na liście, znaczy, że jeszcze go nie opisaliśmy.

35 haseł

Akcja

Udział we własności spółki, zbywalny bez likwidacji przedsięwzięcia — konstrukcja, która pojawiła się wraz z pierwszą spółką akcyjną.

Gdzie to rozkładamy: 1602: kiedy udział w biznesie stał się rynkiem — VOC i narodziny nowoczesnej akcji
Bańka spekulacyjna

Faza, w której cena oddala się od czegokolwiek, co da się uzasadnić przepływami — nazywana bańką najczęściej dopiero po fakcie.

Gdzie to rozkładamy: Bańki nie zaczęły się od internetu. Tulipany, Mississippi i South Sea — czego pierwsze manie uczą o rynku
Bretton Woods

Powojenny układ kursów walutowych oparty na dolarze powiązanym ze złotem — punkt odniesienia dla wszystkiego, co przyszło po 1971 roku.

Gdzie to rozkładamy: Złoto, Bretton Woods i 1971 — kiedy dolar przestał być wymienialny na złoto
Cel inflacyjny

Ogłoszony poziom inflacji, do którego bank centralny prowadzi politykę pieniężną. Najczęściej 2% — liczba o historii politycznej, nie tylko naukowej.

Gdzie to rozkładamy: Dlaczego banki centralne chcą inflacji, a nie zera? Skąd wzięło się 2%?
CFD

Kontrakt na różnicę: umowa z pośrednikiem o rozliczenie zmiany ceny instrumentu. Nie nabywasz instrumentu bazowego.

Gdzie to rozkładamy: Co właściwie kupujesz? Akcja, ETF, CFD i para walutowa to cztery różne rzeczy
CPI

Wskaźnik cen towarów i usług konsumpcyjnych: konkretna metodologia, koszyk i wagi, które decydują o wysokości odczytu.

Gdzie to rozkładamy: Inflacja to nie to samo co ceny. Dlaczego ta różnica zmienia całą dyskusję
Drawdown (obsunięcie kapitału)

Spadek kapitału od szczytu do dołka. Odrobienie go wymaga wyższej stopy zwrotu niż sama strata — arytmetyka jest niesymetryczna.

Gdzie to rozkładamy: Ile naprawdę ryzykujesz? Drawdown i matematyka odrabiania strat
Dźwignia finansowa

Mechanizm, w którym kontrolujesz pozycję większą niż wniesiony kapitał. Zwiększa proporcjonalnie zysk i stratę.

Gdzie to rozkładamy: Dźwignia finansowa: dlaczego 1:100 nie oznacza 100 razy większego zysku
ETF

Fundusz notowany na giełdzie, którego jednostka odwzorowuje koszyk aktywów. Kupujesz udział w funduszu, nie same spółki.

Gdzie to rozkładamy: Co właściwie kupujesz? Akcja, ETF, CFD i para walutowa to cztery różne rzeczy
Inflacja

Zmiana ogólnego poziomu cen w czasie, mierzona koszykiem reprezentatywnym dla przeciętnego gospodarstwa — a nie dla Twojego.

Gdzie to rozkładamy: Inflacja to nie to samo co ceny. Dlaczego ta różnica zmienia całą dyskusję
Inwestowanie, trading, spekulacja

Trzy różne kategorie decyzji, różniące się horyzontem, źródłem oczekiwanego zysku i rodzajem ponoszonego ryzyka.

Gdzie to rozkładamy: Inwestowanie, trading i spekulacja — to nie jest to samo
Kreacja pieniądza

Powstawanie nowych depozytów w momencie udzielenia kredytu przez bank komercyjny — bez przenoszenia gotówki z innego rachunku.

Gdzie to rozkładamy: Kreacja pieniądza przez kredyt — skąd naprawdę biorą się pieniądze
Long

Pozycja zarabiająca na wzroście ceny. Maksymalna strata jest ograniczona do zainwestowanej kwoty (o ile nie użyto dźwigni).

Gdzie to rozkładamy: Long i short — jak można zarabiać na wzroście i spadku, i gdzie zmienia się ryzyko
Luka cenowa (gap)

Przerwa w notowaniach między zamknięciem i otwarciem, przez którą cena może pominąć Twój poziom wyjścia.

Gdzie to rozkładamy: Dlaczego cena może przejść przez Twój stop loss? Płynność, luki i poślizg
Margin (depozyt zabezpieczający)

Środki blokowane przez pośrednika jako zabezpieczenie otwartej pozycji z dźwignią.

Gdzie to rozkładamy: Margin, margin call i stop-out — kiedy broker może zamknąć Twoją pozycję
Margin call

Wezwanie do uzupełnienia depozytu, gdy poziom zabezpieczenia spada poniżej progu ustalonego przez pośrednika.

Gdzie to rozkładamy: Margin, margin call i stop-out — kiedy broker może zamknąć Twoją pozycję
Market maker

Podmiot kwotujący ceny po obu stronach rynku i będący stroną transakcji klienta.

Gdzie to rozkładamy: STP, ECN, Market Maker — co te etykiety naprawdę znaczą w Forex/CFD, a czego Ci nie mówią?
Petrodolar

Skrótowa nazwa układu, w którym rozliczanie handlu ropą w dolarach podtrzymuje popyt na amerykańską walutę i aktywa dolarowe.

Gdzie to rozkładamy: Petrodolar — co naprawdę ustalono między USA a Arabią Saudyjską, a co dopisała legenda?
Plaza Accord

Porozumienie z 1985 roku o skoordynowanym osłabieniu dolara — jedno z ogniw w łańcuchu prowadzącym do japońskiej bańki.

Gdzie to rozkładamy: Japonia: od powojennego cudu do bańki 1989 — co naprawdę zrobiło Plaza Accord, a czego nie zrobiło?
Płynność

Zdolność rynku do wchłonięcia zlecenia bez istotnej zmiany ceny. Nie jest stała — zmienia się w ciągu doby i w stresie.

Gdzie to rozkładamy: Dlaczego cena może przejść przez Twój stop loss? Płynność, luki i poślizg
Poślizg (slippage)

Różnica między ceną oczekiwaną a ceną faktycznego wykonania. Rośnie tam, gdzie płynność jest cienka.

Gdzie to rozkładamy: Dlaczego cena może przejść przez Twój stop loss? Płynność, luki i poślizg
Realizacja zlecenia

Droga zlecenia od kliknięcia, przez pośrednika i miejsce wykonania, do rozliczenia — kilka etapów, nie jeden.

Gdzie to rozkładamy: Klikasz BUY. Co dzieje się dalej? Broker, giełda, market maker i ECN bez marketingowych skrótów
Short

Pozycja zarabiająca na spadku ceny. Strata nie ma naturalnego ograniczenia, bo cena nie ma górnego limitu.

Gdzie to rozkładamy: Long i short — jak można zarabiać na wzroście i spadku, i gdzie zmienia się ryzyko
Spread

Różnica między ceną kupna i sprzedaży. Koszt ponoszony w momencie wejścia w pozycję, niezależnie od jej wyniku.

Gdzie to rozkładamy: Spread, prowizja, swap i slippage — koszty, których nie widać na wykresie
Standard złota

System, w którym waluta miała ustaloną relację do złota. Wymienialność dolara na złoto została zawieszona w 1971 roku.

Gdzie to rozkładamy: Złoto, Bretton Woods i 1971 — kiedy dolar przestał być wymienialny na złoto
Stop loss

Poziom, po przekroczeniu którego zlecenie zamknięcia zostaje aktywowane. Poziom aktywacji nie jest tym samym co cena wykonania.

Gdzie to rozkładamy: Market, limit, stop, stop loss i take profit — co naprawdę wysyłasz brokerowi
Stop out

Automatyczne zamknięcie pozycji przez pośrednika po przekroczeniu progu depozytowego — bez Twojej decyzji.

Gdzie to rozkładamy: Margin, margin call i stop-out — kiedy broker może zamknąć Twoją pozycję
STP / ECN

Etykiety modeli przekazywania zleceń dalej na rynek. Nazwa handlowa nie jest tożsama z gwarancją modelu wykonania.

Gdzie to rozkładamy: STP, ECN, Market Maker — co te etykiety naprawdę znaczą w Forex/CFD, a czego Ci nie mówią?
Swap / punkty swapowe

Koszt lub przychód wynikający z utrzymywania pozycji przez noc, powiązany z różnicą stóp procentowych.

Gdzie to rozkładamy: Spread, prowizja, swap i slippage — koszty, których nie widać na wykresie
Take profit

Zlecenie zamykające pozycję po osiągnięciu zakładanego poziomu zysku.

Gdzie to rozkładamy: Market, limit, stop, stop loss i take profit — co naprawdę wysyłasz brokerowi
Ticker

Infrastruktura przekazywania kwotowań, która skróciła czas między transakcją a informacją o niej z godzin do minut.

Gdzie to rozkładamy: Od kartki papieru do tickera — jak naprawdę wyglądało inwestowanie przed internetem
Wielkość pozycji

Liczba jednostek instrumentu wynikająca z przyjętego ryzyka na transakcję i odległości poziomu wyjścia — nie z przekonania.

Gdzie to rozkładamy: Wielkość pozycji — najważniejsza liczba przed kliknięciem BUY
Zlecenie rynkowe

Zlecenie wykonania natychmiast po najlepszej dostępnej cenie. Gwarantuje wykonanie, nie gwarantuje ceny.

Gdzie to rozkładamy: Market, limit, stop, stop loss i take profit — co naprawdę wysyłasz brokerowi
Zlecenie z limitem

Zlecenie z ustaloną ceną maksymalną lub minimalną. Gwarantuje cenę, nie gwarantuje wykonania.

Gdzie to rozkładamy: Market, limit, stop, stop loss i take profit — co naprawdę wysyłasz brokerowi
Źródła przychodu brokera

Spread, prowizja, finansowanie pozycji, odsetki od salda klientów i inne strumienie widoczne w sprawozdaniach finansowych.

Gdzie to rozkładamy: Na czym naprawdę zarabia broker — i dlaczego „zero prowizji” nie oznacza „za darmo”?